je cijfer berekenen

Cesuur berekenen

Bepaal bij hoeveel punten de grens tussen voldoende en onvoldoende ligt. Met correctie voor gokkans bij meerkeuzevragen, en met één klik een complete cijfertabel.

Het totaal van de toets

Welk deel moet een leerling beheersen voor een 5,5?

Cesuur (5,5 vanaf)

–

Vul het maximum aantal punten in.

Wat je met de cesuur vastlegt

De cesuur is de score waarbij een leerling precies een voldoende haalt, meestal een 5,5. Wie op of boven de cesuur scoort, heeft de stof voldoende onder de knie; wie eronder blijft niet. Met de cesuur bepaal je dus hoe streng een toets wordt beoordeeld, los van hoe de rest van de cijfers wordt verdeeld.

Twee manieren om de cesuur te bepalen

Absoluut: een vast percentage

cesuur = percentage × maximum aantal punten

Je bepaalt vooraf welk deel van de toets een leerling goed moet hebben. Bij 60 punten en een cesuur van 55 procent zijn dat 33 punten. Dit is de meest transparante methode: leerlingen weten vooraf wat ze moeten halen.

Met correctie voor gokkans

cesuur = gokscore + percentage × (maximum − gokscore)

Bij een toets van 40 meerkeuzevragen met vier antwoordopties is de verwachte gokscore 40 ÷ 4 = 10 punten. Met een cesuur van 55 procent wordt de grens 10 + 0,55 × 30 = 26,5 punten. Dat is 66 procent van het totaal. Zonder correctie zou de grens op 22 punten liggen, waarmee een leerling die een flink deel gokt te makkelijk slaagt.

Van cesuur naar cijfers

De cesuur legt alleen de 5,5 vast. Voor de andere scores heb je een omzetting nodig. De meest gebruikte is die met twee rechte lijnen:

  • onder de cesuur: cijfer = 1 + 4,5 × score ÷ cesuur
  • boven de cesuur: cijfer = 10 − 4,5 × (maximum − score) ÷ (maximum − cesuur)

Zo is 0 punten een 1, de cesuur een 5,5 en de maximale score een 10. Met de knop “Maak de cijfertabel” zet je de berekende cesuur direct om in een complete cijfertabel die je kunt afdrukken.

Waar je op moet letten

  • Halve punten. Een cesuur van 26,5 betekent bij hele punten dat 27 de eerste voldoende score is. De tool geeft beide getallen.
  • Leg de keuze vast. Noteer het percentage en de reden in je toetsmatrijs of toetsbeleid, zodat de normering uitlegbaar blijft.
  • Achteraf bijstellen. Blijkt een vraag niet te deugen, laat die dan vervallen en bereken de cesuur opnieuw met het lagere maximum.

Veelgestelde vragen

Hoe bereken je de cesuur van een toets?

Bij een absolute cesuur vermenigvuldig je het maximum aantal punten met het percentage dat een leerling moet beheersen. Bij 40 punten en een cesuur van 55 procent ligt de grens op 22 punten. Bevat de toets meerkeuzevragen, dan kun je eerst de verwachte gokscore aftrekken; de rekentool doet dat voor je.

Welk percentage is gebruikelijk voor de cesuur?

Daar bestaat geen landelijke norm voor. In de praktijk kom je percentages tussen 50 en 70 tegen, afhankelijk van het vak, het type vragen en wat de sectie of opleiding heeft afgesproken. Bij een lineaire normering van 1 tot 10 ligt de 5,5 op 50 procent.

Hoe werkt de correctie voor gokkans?

Bij meerkeuzevragen haalt een leerling die niets weet door gokken gemiddeld één op de vier vragen goed (bij vier antwoordopties). Die punten zeggen niets over beheersing. De tool trekt deze gokscore van het maximum af en past het cesuurpercentage toe op wat overblijft: cesuur = gokscore + percentage × (maximum − gokscore). Dit is een veelgebruikte vuistregel, geen wettelijke regel.

Wat is het verschil tussen een absolute en een relatieve cesuur?

Een absolute cesuur leg je vooraf vast op basis van de inhoud van de toets. Een relatieve cesuur bepaal je achteraf aan de hand van de resultaten van de groep. Cito adviseert om voor elke toets in elk geval een absolute normering te gebruiken. Zie wat is een cesuur? voor de verschillen.

Is de cesuur hetzelfde als de N-term?

Nee. De cesuur is de puntengrens tussen voldoende en onvoldoende. De N-term is een getal in de examenformule waarmee het CvTE de normering van een centraal examen bijstelt. Een hogere N-term verlaagt in feite de cesuur, maar het zijn verschillende begrippen.

Bronnen en controle

Laatst inhoudelijk gecontroleerd op door de redactie. Voor de cesuur van schooltoetsen bestaat geen landelijke regel; de gokkanscorrectie is een veelgebruikte vuistregel. Zie ons redactiebeleid en de rekenmethodes.

Alle rekentools

Uitleg

Over deze site